Σύμφωνα με έρευνες, τα παιδιά που μεγαλώνουν σε ιδρύματα εμφανίζουν σοβαρά προβλήματα σε πολλαπλά επίπεδα: χαμηλότερο δείκτη νοημοσύνης, καθυστερημένη ψυχοκινητική ανάπτυξη, διαταραχές δεσμού και εγκεφαλικής ανάπτυξης. 

Επιπλέον, βιώνουν ελλιπή διατροφή, ανεπαρκή ιατροφαρμακευτική και ψυχολογική φροντίδα, και περιορισμένη εκπαιδευτική υποστήριξη. Συχνά παρουσιάζουν μαθησιακές δυσκολίες, υφίστανται κοινωνική απομόνωση, στιγματισμό και είναι ευάλωτα σε μορφές κακοποίησης. 

Οι συνέπειες είναι σοκαριστικές: έχουν 10 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να εμπλακούν σε πορνεία, 40 φορές μεγαλύτερη να αποκτήσουν ποινικό μητρώο και 500 φορές μεγαλύτερη να επιχειρήσουν αυτοκτονία κατά την ενηλικίωσή τους. 

Στην Ελλάδα, η τοποθέτηση παιδιών σε ιδρύματα παραμένει η κύρια λύση σε περιπτώσεις απομάκρυνσης από την οικογένεια. Οι νέοι/ες που μεγαλώνουν σε αυτά τα περιβάλλοντα στερούνται βασικών δεξιοτήτων για μια αυτόνομη ζωή σε κοινοτικές δομές και την ένταξή τους στην αγορά εργασίας. Παραμένουν «αόρατοι» στην κοινωνία, ενώ η άγνοια γεννά προκαταλήψεις και αποκλεισμό. Τα ιδρύματα, ειδικά για παιδιά και νέους/ες με αναπηρία, συχνά λειτουργούν ως κακοποιητικά περιβάλλοντα που παραβιάζουν θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα. Η αποιδρυματοποίηση, λοιπόν, αποτελεί επιτακτική ανάγκη. (Πηγή: Ειδική έκθεση του Συνηγόρου του Παιδιού  , www.wearelumos.org)

Το πρόγραμμα «Τα ιδρύματα δεν είναι λύση» προωθεί έμπρακτα την αποϊδρυματοποίηση μέσα από ένα πλέγμα στοχευμένων δράσεων με επίκεντρο τους ίδιους τους ανθρώπους.

Ενδυναμώνει νέους και νέες με αναπηρία που ζουν στο Π.Α.Α.Π.Α.Β.  (πρώην ΠΙΚΠΑ Βούλας), καλλιεργώντας και αναπτύσσοντας κρίσιμες οριζόντιες δεξιότητες (soft skills), ώστε να αποκτήσουν τα απαραίτητα εφόδια για αυτονομία και μελλοντική διαβίωση εκτός ιδρύματος.

Το πρόγραμμα προσφέρει εξειδικευμένες και εξατομικευμένες υπηρεσίες συμβουλευτικής σταδιοδρομίας σε 5 νέους/ες που διαμένουν στο ίδρυμα, ενισχύοντας την αυτοπεποίθηση, τη λήψη αποφάσεων και τον σχεδιασμό ζωής.

Παράλληλα, ενισχύει την ορατότητα και την κοινωνική συμμετοχή των αναπήρων νέων μέσα από εβδομαδιαίες εξόδους, δράσεις εκτός ιδρύματος και ουσιαστική αλληλεπίδραση με την τοπική κοινότητα.

Στο πλαίσιο της ενημέρωσης της κοινωνίας, το πρόγραμμα δημιουργεί 8 podcasts με ιστορίες ζωής ανθρώπων που έχουν ζήσει σε ιδρύματα ή έχουν σχετιστεί με αυτά – ως ανάδοχοι γονείς ή εθελοντές/ντριες. Μέσα από τις αφηγήσεις αυτές, αναδεικνύονται οι πραγματικές επιπτώσεις της ιδρυματικής ζωής και καταρρίπτονται βαθιά ριζωμένα στερεότυπα.

Φωτογραφία Designed by www.freepik.com

Τέλος, το πρόγραμμα κινητοποιεί την κοινωνία με συλλογή υπογραφών για τη θέσπιση Παγκόσμιας Ημέρας Αποϊδρυματοποίησης, ενισχύοντας τη δημόσια συζήτηση και τη διεκδίκηση αλλαγής.

📢 Σύντομα βγαίνει στον αέρα η online εκστρατεία μας — μείνετε συντονισμένοι/ες!
Η υποστήριξή σας είναι πολύτιμη.

🌈Γιατί η ζωή έξω από το ίδρυμα δεν πρέπει να είναι προνόμιο — αλλά δικαίωμα.

Η δράση υλοποιείται με την υποστήριξη του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Λάτση στο πλαίσιο του προγράμματος «Σημεία Στήριξης» που συγχρηματοδοτούν δέκα κοινωφελείς οργανισμοί.